In 1846 werd in Hedikhuizen aan de toenmalige Kruisstraat
een Waterstaatskerk gebouwd voor de parochie Hedikhuizen/Luttelherpt. Rondom de
kerk werd een kerkhof aangelegd. Op het oude gedeelte staat nog een restant van
het grafmonument uit 1872 van Maria Van Haaren – Luijben.
Tijdens de bevrijding
op 5 november 1944 werd de kerk door de
Duitsers opgeblazen en verwoest. De restanten van de kerk werden afgebroken en de
diensten werden korte tijd in het café Jan van Dal gehouden en later in een
noodkapel in de niet verwoeste pastorie. In 1963 kreeg Hedikhuizen een nieuwe
kerk in de bouwstijl van de Bossche School. Deze kerk werd in 2011 aan de
dienst onttrokken.
In 1965 diende het RK
kerkbestuur bij Gemeente Heusden, waartoe Hedikhuizen sinds 1935 behoorde, een
subsidieverzoek in voor de restauratie van het kerkhof. De
gemeenteraad voelde er niets voor, maar kwam met een verzoek aan B&W om te
onderzoeken of een centrale begraafplaats met aula niet beter zou zijn. Vervolgens
zouden zoveel mogelijk begraafplaatsen/kerkhoven gesloten moeten worden.
Burgemeester
Scholten ging in gesprek met een stedenbouwkundige en met de kerkbesturen. Het
resultaat was de realisatie van de Algemene Begraafplaats Buytenhove, voorheen
de RK Begraafplaats van Heusden. Door de gemeente werden in 1970 de Joodse begraafplaats
in Heesbeen, de drie protestantse begraafplaatsen in Oudheusden en Herpt en de RK
begraafplaatsen in Heusden en Herpt overgenomen. Door pastoor Gregorius van der
Velden werd de sluiting van het kerkhof in Hedikhuizen voorkomen en het is nu
nog steeds een open begraafplaats, waar nog begrafenissen kunnen plaatsvinden. De
kerk werd in 2012 verkocht en het kruis werd direct met een kraan van het klokkentorentje gehaald en tijdelijk bij een
boer opgeslagen.
Enige jaren later kwam er een initiatief van het
parochiebestuur om van het kruis een afscheidsmonument te maken. Het monument werd op 5 september 2017 door Dieter Hedebouw, toenmalig
pastoor van de Parochie Wonderbare Moeder, ingewijd. Volgens de pastoor was het
monument nu een rustpunt en steun en
aanwinst voor de dorpsgemeenschap geworden. Vóór het monument werd nog de
absouteplaats aangelegd, de plaats waar de priester de kist met de overledene
besprenkelt en bewierookt, terwijl hij bidt om vergeving van de zonden.
De tekst op het monument luidt: HEER, Geef hun de eeuwige rust. En het
eeuwige licht verlichte hen. Mogen zij rusten in vrede! Amen
Bart Beaard
Het monument, vormgegeven door Paul
Stamps