Ik zing er van Braobaant

Marie van de Middelhaai geeft zo’n 23 jaar rondleidingen in en rond haar boerderij uit 1650, die anno 1750 een stenen voorgevel met schuiframen kreeg en anno 1890 werd voorzien van een herd (historische huiskamer), een geut (historische keuken) met pomp en kelder, een plee met poepdoos enz. en sindsdien nauwelijks is veranderd. Marie leeft ouderwets: zij slaapt in de bedstee, breit haar eigen sokken en borstrokken, spreekt ‘t Vlijmens dialect, heeft een kabinet vol Vlijmense mutsen en eet ouderwetse (vergeten) groenten uit haar moeshof. De boerderijbiotoop (de omgeving van de boerderij) is nog ouderwets groen. Gemeente Heusden heeft, tot grote verbijstering van Marie, twee nieuwbouwhuizen gepland vol in het zicht vanuit de historische huiskamer(ramen), waardoor de 19de-eeuwse boerensfeer van Marie haar levend museum voorgoed verloren zal gaan. Marie beschrijft wekelijks haar dagelijkse leven in de nu nog ouderwetse groene boerderijbiotoop. Óóns Marie schrééf in de afgelópen 23 jaoren bè mekare 114 liekes óver ’t aauwverwetse alledaogse eenvoudige tevrejen boerelèèven. Marie pebeert van ieder lieke ’n kort filmke te maoken mi grúún beelden van ’t bóéderijke, van binnen en van búíten, zólang dè nog kan. Ès er die medèèrn húís komen te staon, zullen die-j-’t ùìtzicht van ’t bóéderijke verinneweren, dan is ’t aauwverwetse, sund zat, vórt vèùrgóéd vèùrbij, krek ès bè kesteeltje Stéénenburg in Kúíjk. Wilde de aauwverwetse filmkes gèère (vèùr de Hàòrstéég: gaare) zíén, dan kande die op Facebook vèènden gewóón onder de naom Marie van de Middelhaai. Déés wèèk prizzeteer ik hier vèùr jullie het lied: Ik zing er van Braobaant.

Ik zè-j-’n Vlèèmese, gebóren en getógen in de Haaistéég, tóén nog ‘ne karpad, die van niks nàòr nerges líép. Ik stíéfelde ès klèèn meske-n-aalt op m’n blóòte pôtjes dèùr dieje karpad en plukte-n-er anderaande sórten blumkes: wilde vióóltjes von ik ’t móist.

En nou wóón ik nog aalt op de Vlèèmese Haai twéé húís wijerop en ’t stikt hier alle jaoren van de wilde viooltjes, wel duuzeden. Oe, toch zó schôn. Ik verknéúter m’n èègen elk vèùjaor wir op al die prachtege blumkes. ’t Is echt ’n aoreghed al die kleuren en geuren.

Van de wèèk heurde-n-ik iets scharrelen tussen die wilde viooltjes en ik zaag dè twee van óóns katten dè ók gehèùrd han. Wij mi z’n driekes kèèken wè-j-’t waar. Ik víét we hangende viooltjes omhóòg en daor zaag ik ’n dikke múís zitten, ze zaat me rèècht àòn te kèèken, zó van: wie doe me wè? Ik kréég ’n bietje meelij mi d’r en léén gaauw de viooltjes wir trug, dè se wir schôn beschut zaat. Ze zaat telangeleste búíten en nie binnen. Búíten hè’k gin laast van múís, inkelt binnen.

Ik heb al hil m’n lèèven múís schôn béèsjes gevonden. Ik waar ’n jaor of twee of drie toen ik vèùr d’n irste keer ’n múís vong bij óóns thúís in de stal. Ik von ’t zun schôn béèsje dè-j-ik óóns vaoder vroeg om ’n halsbaandje, dè-j-ik mi m’n mùìske kon gàòn wandelen. Affèn, hoe dè is afgelópen dè kande zíén op ’t filmke of lézen hieronder:

Ik zing er van Braobaant

Ik zing er van Braobaant, van’t plattelaand

Ik zing van de polder en de slôtskaant

Ik zing van de dèèken, de blumkes, ’t gras

‘k Zing van ’t léven zó ’t tóén was

Ik waar d’r ’n medje van twee, drie jaoren

Ik zal ‘ew vertellen hoe’k tóén zè gevaoren

Ik ving in de stal, dè’s wézelek waor

’n hil lief klèèn mùìske, grèès van haor

Óóns vaoder die bond er ’n touwke-n-àòn

Zodè-j-ik mi’t mùìske ùìt wand’len kon gaon

Ik ging nàòr óóns bùùvrouw, mer die waar nie blij

Ze sprong op ‘ne stóél en krèèste d’r bij

Ik zing er van Braobaant van’t plattelaand

‘k Zing van de polder en de slôtskaant

Ik zing van ’t wand’len mi’t mùìske dèùr’t gras

‘k Zing van ’t léven zó ’t tóén was

Ik waar d’r ’n medje van vèèf, zes jaoren

Ik zal ‘ew vertellen hoe’k tóén zè gevaoren

Óóns móéder vroeg mèèn: Hàòlde gij *róòme

bè Dré de Gróòt, ge wit hoe d’r te kómen

Ik líép in ’t donker óver d’n dèèk

Ik zaag er eng schaoduwen waor ik ók kèèk

Ik líép ès ‘nen haos mi m’ne róòme

‘k Zè mi ’n léèg emmerke thúís gekómen

Ik zing er van Braobaant van’t plattelaand

‘k Zing van de schaoduwen bè de slôtskaant

Ik zing van d’n dèèk en de róòme dèùr’t gras

‘k Zing van ’t léven zó ’t tóén was

Ik waar d’r ’n medje van zéúven jaoren

Ik zal ‘ew vertellen hoe’k tóén zè gevaoren

We han jonge poeskes bóven in’t hooi

Ik zaat er alle daog, ik von ze zó mooi

Óóns vaoder die snoeide de róòzenheg

en naam er druk doende de *léèr toen weg

Ik ha niks gehèùrd en wó nàòr menee

Dè gééng hil rap: in éne tree

Ik zing er van Braobaant van’t plattelaand

‘k Zing van de polder en de slôtskaant

Ik zing van de dèèken, de blumkes en’t gras

‘k Zing van ’t léven zó ’t bij óóns was

Woorden ùìt m’n woordeboek:

*róòme = melk

*léèr = ladder

Houdoe, war. Marie

Reageren? Nassau Dwarsstraat 5, 5251 KJ Vlijmen, 073-5118524,

www.marievandemiddelhaai.nl