Marie van de Middelhaai: Róòzekraans, paorelsnoer

Vlijmens meest ouderwetse boerin, Marie van de Middelhaai alias Marja Kivits deelt ook verhalen aan de lezers van Heusden.Nieuws. Marie van de Middelhaai treedt binnen en buiten de gemeente op met liedjes en verhalen van vroeger, in dialect.

Marie van de Middelhaai geeft 20 jaar rondleidingen in en rond haar boerderij uit 1650, die anno 1750 een stenen voorgevel met schuiframen kreeg en anno 1890 werd voorzien van een herd (historische huiskamer), een geut (historische keuken) met pomp en kelder, een plee met poepdoos enz. en sindsdien nauwelijks is veranderd.

Marie leeft ouderwets: zij slaapt in de bedstee, breit haar eigen sokken en borstrokken, spreekt ‘t Vlijmens dialect, heeft een kabinet vol Vlijmense mutsen en eet ouderwetse (vergeten) groenten uit haar moeshof.De boerderijbiotoop (de omgeving van de boerderij) is nog ouderwets groen.

Wilde de aauwverwetse filmkes gèère (vèùr de Hàòrstéég: gaare) zíén, dan kande die op Facebook vèènden gewóón onder de naom Marie van de Middelhaai. Déés wèèk prizzeteer ik hier vèùr jullie het lied: Róòzekraans, paorelsnoer.

Mèèn grutmóéder waar Tina Wèègergangs. Ze wier geboren in ’n gróòt húíshaauwen in *Ballecum en moes, zo ès dè vruuger gong, al jong in ’n diensje; rond d’r 11 jaoren. Ze ha-j-’n goei adres gekrégen, bij ‘ne hillen hóògen heer. Mer diejen heer gong dikkels jaogen en kwaam dan thúís mi-j-’n petrèès of krek wè. Dan waar ’t heur taok om die petrèès te plukken. Dieje petrèès moes dan op ’n schóttel kómen te liggen mi daoromhénen 40 mussen en die moes zij ók ammel plukken, want zij ha van die schôn klèèn vingerkes! Ze déén dè plukken zó *nooi dè se mi d’r 16 jaoren ’n aander diensje àòngééng, in Vlèèmen nog wel. Ze kwaam in de Aachterstraot (nou Willeminastraot) te díénen bè de Kappelaon. Flak dàòrnèèven líép ‘ne pad nàòr aachteren, waor in die daog nog ammel téúllaand laag (nou de Grassen). Alle daogen kwaam daor ‘ne schônne jonge kèèrel vèùrbij mi z’n vaoder, Jaonus de Kievit, en wie nou wie ’t irst hi gezíén, dè wéét ik nie, mer ze zen ’n paor geworren: Tina en Jaonus. En àòn hullie hè’k ’t nou te daanken dè ik bestàòi! Jaonus is ’n pàòr uren vèùr mèèn geboorte gestörven en of ’t daor àòn laag of nie, ik wier de beste vriendinnen mi-j-óóns grutmóéder. Ik déén vanaaf m’n 11 jaoren alle zàòterdaogen heur bôdschapkes, dàòrnao dronkeme aalt ’n bekske en kletsteme urelang. Zij víét aalt koffie, ikke thee. Óóns grutmóéder dronk nóòt gin thee. Hedde de theepot van binnen al ‘es gezíén, zi se dan, al diejen àònslag? Zó ziede gij d’r van binnen ók úít!

Óóns grutmóéder waar de allerliefste grutmóéder die ik me mer ha kannen winsen, ik déénk aalt mi véúl liefde àòn d’r trug en schrééf óver heur ’t volgende lieke:

Róòzekraans, paorelsnoer
Róòzekraans, paorelsnoer
‘k Déénk dan àòn óóns grutmóéder
Róòzekraans waor ze gèèr’ àòn baad
ès ze stil en alléneg zaat
’t Ritseltikken, ’t ritseltikken
van óóns grutmoe’s róòzekraans

’t Ritseltikken, ’t ritseltikken
van de kràòltjes in heur haand
Wéés gegroet, Lieve Vrouw,
Bewaor vèùr óóns ’n vèèleg thúís

Wil d’r óóns ammaol behaauwen
Help óóns draogen óóns èègen krúís
Óónze Vaoder, Lieven Heer
Verlos óóns toch van alle kwaod
Wil d’r aaltij vèùr óóns zörgen
Haauw óóns aaltij in de maot

Ze baad vèùr ’t kiendje wè d’r kwaam
Dè nie is blèèven lèèven
’t Kréég toen’t kwaam gin îns ‘ne naom
’t móóg nie worren bijgeschreven

Ze baad vèùr Jan en alleman
vèùr d’re krôst mer ók dàòrnéven
Schrééf gedichjes waor ’t kon
rèècht uit ’t hart en médeléven
Ze baad vèùr d’ren oudst zóón
die d’r in d’n oorlog gong
Al jongmannen óverzee
naam ze in heur béde mee
Ze baad op’t stèèrfbed thúís
keek omhóòg nàòr ’t krúís
Ze zi d’r toen heur èènde kwaam

Óóns Líéf Vrouwke kekt me aon
’t Ritseltikken, ’t ritseltikken
van óóns grutmoe’s róòzekraans
’t Ritseltikken, ’t ritseltikken
is vèùrgóéd er tóén gestraand

Woorden ùìt m’n woordeboek:
Ballecum = Berlicum
nooi = node, ongaarne

Houdoe, war. Marie

Reageren?
Nassau Dwarsstraat 5
5251 KJ Vlijmen
Tel 073-5118524
E-mail [email protected]
Website  www.marievandemiddelhaai.nl

Lees hier nog meer over Marie van de Middelhaai