Heemkunde herdenkt de struikelstenen met leerlingen van de basisschool

Struikelstenen, de Nederlandse vertaling van het Duitse "Stolpersteine," zijn betonnen gedenkstenen  met een messing plaatje van 10 x 10 cm. Deze stenen bevatten de persoonlijke gegevens van slachtoffers van vervolging tijdens de oorlog, zoals hun naam, geboortejaar, datum van wegvoering, datum en plaats van overlijden, en vaak de naam van het kamp waar zij omkwamen. Deze stenen in onze gemeente betreft Joodse mensen. De tekst begint met "Hier woonde," zodat voorbijgangers weten dat dit het woonadres van het slachtoffer was.

De struikelstenen liggen vlak in het trottoir, maar vallen op door hun kleur en reflectie. Voorbijgangers worden aangemoedigd om te stoppen, door hun knieën te gaan en het hoofd te buigen om de informatie te lezen. Zo buigen zij symbolisch voor het slachtoffer. Het struikelen is hier bedoeld als een symbool voor het stilstaan bij hun leven en lot.

In maart 2019 zijn struikelstenen gelegd voor Josef Hirnheimer, Fritz Hirschfeld en Hans Leo Berg in Nieuwkuijk en Vlijmen. Deze herinnering blijft levend door jaarlijkse herdenkingen, waarbij basisschoolleerlingen de verhalen doorvertellen. De Educatiecommissie van Heemkunde heeft dit initiatief genomen zodat de jongere generatie ook bewust is van hun woonomgeving. Op 4 november bij de herdenkingsdag in Nieuwkuijk stonden de leerlingen van groep 8 van BS Het Kompas stil bij de struikelstenen van Frits Israël Hirschfeld en Hans Leo Israël Berg. Deze stenen liggen naast de poort van de school. Na een openingswoord door Leo van den Hoven van de Educatiecommissie Heemkunde en een bijdrage van wethouder Thom Blankers legden de leerlingen beschilderde eigen witte steentjes ( Joods gebruik) en bloemen bij de gedenkstenen.

Een gezamenlijk gedicht van de klas werd voorgelezen en wordt later met een groepsfoto opgehangen bij een plaquette van de struikelstenen in school.

's Middags was het voor de leerlingen van BS de Vijfhoeven in Vlijmen, waar zij herdachten bij de struikelsteen van Joseph Hirnheimer bij het adres Wolput 12. Ook daar werd een groepsfoto gemaakt, steentjes en bloemen  gelegd. Een gedicht werd voorgelezen door Saar de Kort en wordt nadien met de groepsfoto opgehangen in de school bij de plaquette van de struikelsteen.

Deze ceremonies dragen bij aan de jaarlijkse herdenking en geven de zorg voor de struikelstenen door aan de volgende generatie. Laat deze struikelstenen ons steeds herinneren aan de vrijheid die we hebben.

Foto's gemaakt door Wil Gulpen Fotografie