Monumenten in Heusden: De bovengrondse stroomvoorziening
18 aug 2021, 9:16 • Nieuws
Ad Hartjes
Bij de ‘Dorpswandeling Vlijmen-Meliestraat’ kunnen we op meerdere plaatsen uitleg geven over de vroegere bovengrondse stroomvoorziening. Meerdere woningen, o.a. de nummers 3, 19, 22, hebben nog één of meerdere porseleinen isolatoren aan de gevel waaraan de stroomdraden waren bevestigd. De stroomdraden werden gekoppeld aan stroomvoerende draden aan houten palen, die op regelmatige afstand langs de straat stonden.
Bij Molenhoek 21 staat nog een houten paal met zes isolatoren en een straatverlichting
De stroom werd geleverd door de in 1914 opgerichte PNEM of Provinciale Noord-Brabantse Elektriciteit Maatschappij met het hoofdkantoor in Den Bosch. De stroomproductie vond plaats in Geertruidenberg waar de Dongecentrale in 1916 werd opgestart. De Vlijmense gemeenteraad keurde op 23 april 1914 het plan goed voor een gemeentelijk elektriciteitsbedrijf en om een gedeelte van Vlijmen op het net aan te sluiten. Op de toenmalige Hoge Maasdijk en einde van de Meliestraat werd in een hokje een transformator geplaatst.
De grond daarvoor kreeg PNEM voor 40 jaren in erfpacht voor ƒ1,- per jaar. De eerste straten die werden aangesloten waren: Provincialeweg, Marktstraat, Meliestraat, Voorstraat, Zwaansweg. In de straten kwamen de houten palen, beter bekend als brompalen vanwege het brommend geluid dat van de stroomvoerende draden kwam. Soms werden voormalige telefoonpalen gebruikt. De mogelijkheden waren nog beperkt: twee lampen per woning.
Bij de woningen Molenhoek 19 en 21 staan, nu bekleed met veel klimop, nog palen welke ook beschermd zijn als Rijksmonument 517352. Bij Molenhoek 19 staat een combinatie: één rechte paal en één schuine schoor, met elkaar verbonden door een horizontale ligger. Bovenaan beide palen drie porseleinen koppen, iets verspringend ten opzichte van elkaar. Bij Molenhoek 21 staat een paal met een zestal witte porseleinen isolatoren aan gebogen ijzeren houders. Aan de straatzijde is hier een lantaarn aan bevestigd bestaande uit een smeedijzeren arm met pijlpunten en met een geëmailleerd metalen lampenkapje.
Begin de dag met het nieuws uit je gemeente met de gratis Nieuwsbrief. KLIK HIER en meld je aan. Aanvoerder van het lokale nieuws.
Loading articles...
Loading
