Marie van de Middelhaai: Op óóns plee

17 jun , 15:30 • Marie van de Middelhaai

WGF

Vlijmens meest ouderwetse boerin, Marie van de Middelhaai alias Marja Kivits deelt ook verhalen aan de lezers van Heusden.Nieuws. Marie van de Middelhaai treedt binnen en buiten de gemeente op met liedjes en verhalen van vroeger, in dialect.

Marie van de Middelhaai geeft 20 jaar rondleidingen in en rond haar boerderij uit 1650, die anno 1750 een stenen voorgevel met schuiframen kreeg en anno 1890 werd voorzien van een herd (historische huiskamer), een geut (historische keuken) met pomp en kelder, een plee met poepdoos enz. en sindsdien nauwelijks is veranderd.

Marie leeft ouderwets: zij slaapt in de bedstee, breit haar eigen sokken en borstrokken, spreekt ‘t Vlijmens dialect, heeft een kabinet vol Vlijmense mutsen en eet ouderwetse (vergeten) groenten uit haar moeshof. De boerderijbiotoop (de omgeving van de boerderij) is nog ouderwets groen.

Óóns Marie schrééf in de afgelópen 23 jaoren bè mekare 114 liekes óver ’t aauwverwetse alledaogse eenvoudige tevrejen boerelèèven. Marie pebeert van ieder lieke ’n kort filmke te maoken mi grúún beelden van ’t bóéderijke, van binnen en van búíten, zólang dè nog kan. Ès er die medèèrn húís komen te staon, zullen die-j-’t ùìtzicht van ’t bóéderijke verinneweren, dan is ’t aauwverwetse, sund zat, vórt vèùrgóéd vèùrbij, krek ès bè kesteeltje Stéénenburg in Kúíjk. Wilde de aauwverwetse filmkes gèère (vèùr de Hàòrstéég: gaare) zíén, dan kande die op Facebook vèènden gewóón onder de naom Marie van de Middelhaai. Déés wèèk prizzeteer ik hier vèùr jullie het lied: Op óóns plee.

Vruuger han de mirste méénsen de plee búíten. Ge kin ’t wel, zun klèèn hökske van 1 bè 1 mi-j-’n poepdóòs. Sommegte plees han ‘n hartje in de deur.

In zun pleehökske hong er aalt kraantepepier àòn ‘ne spèèker of àòn ’n touwke vèùr ge wit wel. Konde irst nog wè lèèzen vèùr ’t gebrúík. Bij mèèn in de stal hè de plee ók nog ’n ràòmke mi-j-’n gerdèèn!

Bij óóns thúís wareme al ’n bietje medèèrn, hamme gin poepdóòs mer zun plonsplee mi-j-‘nen diepe put die îns in de zovvel tèèd leeggeschept moes worren (óver ’t laand). In óóns plee hongen nóòt niks gin kraanten àòn ‘ne spèèker of àòn ’n touwke. Nééje: óóns móéder slingerde d’aauw kraanten aalt in d’n hoek, daor moeseme *èèges mer ’n stukske afscheuren. Dieje kraant waar in alle geval ’n stuk zaachter ès die gekleurde reclaomeblaoikes, want die waren nogal schèèrp (vèùr de Hàòrstéég: scharp) àòn ‘ew kont. Man, man, ik vuul ’t nog. De jéúgd van tégesworeg wit nie half hoe góéd ze-n-’t hebben mi dè 4-laogs pleepepier van tégesworeg.

De plee wier ok wel aanders genoemd: de beste kaomer, ’t gemak, ’t hùìske, ’t kakhúís, ’t kaomerke, kaomer 13, de poepdóòs, ’t schèèthúís, ’t secréét, ‘t stilleke of ók wel taante Betje. Ès gullie nog aander naomen kint, dan heur ik die gèère (vèùr de Hàòrstéég: gaare)!

Op óóns plee
Bij óóns op de plee zitte op ‘ew gemak

Bij óóns op de plee zitte op ‘ew gemak

In de stal op de plaank mi-j-’t gat

De lucht is er zúíver, zó ùìt de netuur

aauwverwets, nostalgisch en puur

Op óóns plee daor kande lekker zitten

Op óóns plee, daor is ’t hil privé

Op óóns plee, daor hèùrde-n-’t soms plonzen

Op óóns plee, bij óóns op de plee

Óóns plee is ’n hökske van éèn bè éèn

’t Is er idyllisch dè ziede metéèn

’t Het er ’n dèùrke hil laog en hil klèèn